۱۳۹۰ مهر ۷, پنجشنبه

تقه‌های زبانی در خاکریزهای مجازی



پرسش این است که برای مبارزه با فرهنگی دیگر موضعمان نسبت به زبان آن فرهنگ چی باشد بهتر است. 

در اثر اشغال ایرلند به دست انگلیسی‌ها، زبانهای بومی آن سرزمین نیمه‌متروک شد و انگلیسی جایش را گرفت. منتها جماعت بذله‌گوی ایرلندی آنچنان انگلیسی را پذیرفتند و نوشتند که الان تصور زبان و ادب انگلیسی بدون  جویس، سویفت، وایلد، شاو، بکت و ییتس محال است. 

نمونه آسیایی‌اش هم هندی‌ها هستند و پاکستانی‌ها. مانیل سوری، حنیف قریشی و جومپا لاهیری را از بهترین نویسندگان معاصر آن زبان می‌دانند.

در همین ایران خودمان، سالها پیش سیدفخرالدین شادمان کتابی منتشر کرد به نام تسخیر تمدن فرنگی. جان کلامش آن بود که برای تسخیر ـ منظورش رسیدن، به دست آوردن، در اختیار گرفتن بود، نه اشغال نظامی ـ تمدن غرب، نخست می‌باید زبان مادریمان را خوب بدانیم و بعدش زبان فرنگی را تا بتوانیم کتابهای اساسی غربی را به فارسی مفهوم ترجمه کنیم.

 چند سال پیش بانویی کتابی منتشر کرد و سخت از گفتمان ضدغرب رئیس جمهور دفاع کرد. اسم کتاب احمدی‌نژاد معجزه هزاره سوم بود. بانوی غرب ستیز البته فراموش کرده بود که در عنوان کتابش از تقویم میلادی همان غربیان استفاده کرده. ما الان در میانه هزاره دوم هجری در هر دو ورسیون قمری و خورشیدی آن هستیم. 

در خبر است که رئیس موسسه بررسی‌های دکترینال امنیت بدون مرز که روزنامه نیویورک تایمز او را  کیسینجر جهان اسلام می‌داند، در همایش حزب‌الله سایبری که نام کلیک‌های پایداری‌‌ را برای‌اش برگزیده‌اند، یک حرفهایی زده است. محتوای خبر حکایت می‌کند که قرار است همچنان با مغرب زمین بجنگیم. منتها نمی‌فهمم وقتی که همفکران حضرات رسماً تابلوی هر جایی را که سردرش نوشته‌ بودند فست فود، پایین کشیدند، دکترینال و سایبر و کلیک چرا محل اشکال نیست. آیا تشبث به نیویورک تایمز که یک زمانی سایتش پیلتر بود -‌ نمی‌دانم هنوز هست یا نه ـ و به سیاست‌مدار بازنشسته، به علاوه، نشاندهنده آن است که برادران گویا به بیان خودشان و برخلاف ادعایشان مقهور گفتمان غرب شده‌اند؟ اگر پاسخ مثبت است، که خب بهتر است نظرمان را یواشکی عوض کنیم. اگر منفی است، حالا که آموزشگاههای زبان در رقابتی جان‌فرسا با بانکها و دریانی‌ها در همه کوچه‌ها شعبه دارند، تفاخر به کلیک و سایبر بی‌مناسبت می‌نماید.

پورج عزیز یک بار به جای کلیلک نوشته بود تقه. معادلی که به نظرم دل‌انگیز آمد. تصور می‌کنم اگر قرار است به نبرد انگلیسی‌ها، با آن  چشمان چپْشان، برویم بهتر است اسم همایشمان را بگذاریم تقه‌های پایداری. اسم جماعت را هم می‌شود گذاشت حزب‌الله مجازی.